สถาปนิกทั่วไปได้แต่ใฝ่ฝันถึงอาคารรูปทรงโครงสร้างโฉบเฉี่ยว ที่ไม่ใช่อาคารสี่เหลี่ยมตามเสาคานคอนกรีต หรือโครงสร้างประกอบ Truss อย่างที่พบเห็นทั่วไป แต่สำหรับ ซานติเอโก คาลาทราวา (Santiago Calatrava) สามารถสานฝันให้เป็นจริงได้ ด้วยความรู้ความสามารถที่ต่างไปจากสถาปนิกทั่วไป

ซานติเอโก คาลาทราวา ( Santiago Calatrava ) สำเร็จการศึกษาด้านสถาปัตยกรรมจาก Polytechnic University of Valencia แล้วศึกษาต่อทางด้านวิศวกรรมที่ Swiss Federal Institute of Technology จนสำเร็จการศึกษาระดับดุษฎีบัณฑิต ด้วยวิทยานิพนธ์เรื่อง Truss Space Frame

ด้วยเหตุนี้ คาลาทราวา จึงมีความสามารถในการผสมผสานสถาปัตยกรรมและวิศวกรรมให้เป็นงานศิลปะชั้นยอด ไม่ว่าจะเป็นสะพาน หอสูง สถานีรถไฟ อาคารสูงและอาคารที่มีโครงสร้างช่วงกว้างคลุมพื้นที่ขนาดใหญ่

งานแรกที่สร้างชื่อเสียงให้กับคาลาทราวา คือ หอส่งสัญญาณโทรคมนาคมของศูนย์กีฬาโอลิมปิกที่ Barcelona เมื่อปี พ.ศ. 2545 หอสูงนี้มีรูปร่างโดดเด่นคล้ายงานประติมากรรมขนาดใหญ่ จึงต่างไปจากหอคอยทั่วไป นอกจากนี้หอสูงสวยงามยังเป็นเข็มของนาฬิกาแดดที่จะทำให้เกิดเงาทอดยาวไปบนลานกว้าง บอกเวลาให้รู้ทั่วกัน

เช่นเดียวกับงานออกแบบหลังคาคลุมย่านการค้า Allen Lambert Galleria ที่ต่อเนื่องกับอาคาร Canada Trust ใน Toronto, Ontario โครงสร้างช่วงกว้างสูงใหญ่เท่ากับอาคาร 6 ชั้น กลับโปร่งเบา เพราะประกอบด้วยเสาสูงโครงสร้างที่สานต่อเนื่องกันและผืนหลังคากระจก ทำให้ดูคล้ายมหาวิหารในยุคโกธิค ผู้คนจึงเรียกขานอาคารนี้ว่า มหาวิหารแก้วเจียรนัยแห่งการพาณิชย์ (Crystal Cathedral of Commerce)

1photo 1
Allen Lambert Galleria

แม้แต่อาคารสูงที่เป็นทั้งสำนักงาน และคอนโดมิเนียมในสวีเดน รูปทรงอาคารจะบิดตัวตั้งแต่ฐานไปจนถึงยอดอาคารกลายเป็นอาคารที่ดูแปลกตา จนเป็นที่รู้จักในชื่อของ Turning Torso Building

สำหรับสถานีรถไฟตะวันออก Gare de Oriente ในลิสบัว ที่แล้วเสร็จพร้อมกับงาน Expo 1998 เมื่อปี พ.ศ. 2541 ปัจจุบันกลายเป็นศูนย์กลางการคมนาคมหลักของเมือง โดยเชื่อมต่อรถไฟกับระบบขนส่งมวลชนระบบราง Lisbon
Metro สถานีขนส่งรถประจำทางต่างจังหวัดและภายในเมือง รวมทั้งต่อเนื่องกับศูนย์การค้าย่านธุรกิจ และที่พักอาศัย

1photo 3
Gare de Oriente

ผลงานล่าสุดที่เพิ่งเปิดใช้ในนิวยอร์ก คือ สถานีกลาง Transportation Hub World Trade Center ที่เชื่อมต่อระบบขนส่งมวลชนระบบรางใต้ดินของนิวยอร์กและนิวเจอร์ซี ซึ่งคาดว่าแต่ละวันจะมีผู้โดยสารผ่านกว่าแสนคน

งานสถาปัตยกรรมที่มีรูปทรงโดดเด่นและโครงสร้างชัดเจนสวยงาม ทำให้คาลาทราวาได้รับรางวัลมากมาย รวมทั้งได้รับปริญญากิตติมศักดิ์จากสถาบันต่างๆ ถึง 20 แห่ง เช่น Oxford, Columbia เป็นต้น จึงเป็นไปได้ว่า อีกไม่นาน Santiago Calatrava จะต้องได้รับรางวัลพริตซ์เกอร์

นิตยสาร Builder Vol.34 AUGUST 2016